Tien jaar Down to Zero: Kinderen worden de helden in hun eigen verhalen.

“Je hoeft niet te kunnen vliegen om een superheld te kunnen zijn”, vertelt een meisje aan een vriendin, met op de achtergrond een prachtig wit zandstrand in de Dominicaanse Republiek. “Kom ik leg het je uit”, zegt ze, terwijl ze haar gezicht nu vastberaden naar de camera draait. De twee meisjes staan op het strand in het kader van een bewustwordingscampagne uit het programma Down to Zero. Samen met partners voerde Plan International dit programma uit om seksuele uitbuiting tegen te gaan in veertien landen in Azië en Latijns-Amerika. Down to Zero werkte tien jaar lang aan bewustwording, verandering van sociale normen, en verbeterde wet- en regelgeving. Maar het belangrijkste resultaat: kinderen en jongeren groeiden uit tot helden in hun eigen verhaal.

Een gezamenlijke vijand

“Om een superheld te zijn heb je een vijand nodig”, vertelt het meisje verder. Een gezamenlijke vijand in dit geval: wereldwijd hebben meer dan een miljard mensen te maken gehad met seksueel geweld in hun jeugd (Unicef, 2023). Voor meisjes is dit aantal zelfs 1 op 5.  Naast dit fysieke geweld, worden kinderen en jongeren steeds vaker geconfronteerd met seksuele uitbuiting online. In delen van Azië en Latijns-Amerika is deze gezamenlijke vijand enorm hardnekkig. Dit komt door factoren als armoede, ongelijkheid, schadelijke sociale normen en humanitaire crises.  Maar ook door toerisme, onder andere door sekstoerisme uit Westerse landen, lopen kinderen en jongeren hier extra gevaar op seksuele uitbuiting.

Een van deze landen is de Dominicaanse Republiek. Als onderdeel van Down to Zero werd hier de Voces que Protegen-campagne uitgerold. Vertaald uit het Spaans: ‘De stemmen die beschermen’. Het gaat om de stemmen die kinderen beschermen tegen seksuele uitbuiting, met name online en door toerisme. Maar binnen Voces que Protegen waren het niet de stemmen van ouders, politici, of zelfs medewerkers van Plan International, maar juist de stemmen van jongeren die elkaar versterkten. 30 jongeren werden opgeleid als ambassadeurs van de campagne en werden ingezet als voorlichters en leiders binnen hun eigen gemeenschappen. Ze ontwierpen zelf de boodschappen, en gebruikten hun eigen taal en kanalen om deze boodschappen te verspreiden onder leeftijdsgenoten.

Altijd dezelfde visie en missie

Ook het filmpje met de meisjes op het strand was onderdeel van Voces que Protegen: “Een van je superkrachten is een onveilige situatie herkennen”, vertelt het ene meisje aan haar vriendin, voordat ze uitlegt waar je gevallen van uitbuiting kan melden. Deelnemers maakten zo online content over herkenbare situaties uit hun leefwereld en hielpen om vormen van seksuele uitbuiting zichtbaar te maken die vaak genormaliseerd waren. En met resultaat: Online werden er meer dan 22.000 mensen bereikt, en ook werden er 250 mensen direct in de gemeenschappen betrokken. Als resultaat van de inzet van de jongeren, werden er in de betrokken gemeenschappen daadwerkelijk gevallen van seksuele uitbuiting geïdentificeerd.

Voces que Protegen is een voorbeeld van de verschillende campagnes die gedurende tien jaar onder Down to Zero in de verschillende landen zijn uitgerold. Altijd met dezelfde visie: de kinderen worden de helden in hun eigen verhalen. En met dezelfde missie: seksuele uitbuiting van kinderen terugbrengen naar nul. Deze missie is nog niet volledig volbracht. Daarom worden verschillende campagnes en acties door lokale partners en jongeren in de gemeenschappen voortgezet en leeft het gedachtegoed van Down to Zero voort. Want waar het programme stopt, blijven de kinderen, en staan nieuwe helden op.

Down to Zero

De Down to Zero-alliantie bestond uit Terre des Hommes, Child Rights Coalition Asia, Conexión, Defence for Children-ECPAT, Free A Girl en Plan International, in samenwerking met het Ministerie van Buitenlandse Zaken. De alliantie werkte sinds 2016 aan het voorkomen en stoppen van seksuele uitbuiting van kinderen. Lees hier meer over Down to Zero.

Dit is een samenwerking met het Ministerie van Buitenlandse Zaken.