Soedan: oorlog vergroot het risico op genitale verminking
Amsterdam, 5 februari 2025 – Na bijna drie jaar oorlog ziet Plan International een ernstige terugval in de strijd tegen vrouwelijke genitale verminking (FGM) in Soedan. Door massale ontheemding, grootschalig seksueel geweld en groeiende armoede, waarschuwt de organisatie dat steeds meer meisjes opnieuw risico lopen op besnijdenis. Vrijdag 6 februari is het Zero Tolerance Day, de internationale dag tegen FGM.
In Soedan heeft 88 procent van de vrouwen en meisjes een vorm van FGM, oftewel meisjesbesnijdenis, ondergaan. In 2020 werd de praktijk verboden, maar door de effecten van de aanhoudende oorlog lopen opnieuw veel meisjes gevaar om alsnog genitaal verminkt te worden.
Vermeende bescherming tegen seksueel geweld
Mohammed Kamal, directeur van Plan International in Sudan, legt uit waarom ouders hun dochters weer vaker laten besnijden: “Seksueel geweld wordt op grote schaal en heel bewust ingezet in dit conflict. Ouders hopen dat besnijdenis hun dochters helpt hun maagdelijkheid te bewaren en hen beschermt tegen verkrachting. Maar die gedachte is onjuist en gevaarlijk.”
Deze misvatting komt voort uit het idee dat een besneden meisje ‘kuis’ of ‘puur’ zou zijn en daardoor minder snel slachtoffer zou worden van verkrachting. Meisjesbesnijdenis veroorzaakt levenslange schade, variërend van chronische pijn en complicaties bij bevalling tot depressie en zelfs overlijden.
Verbod wordt niet gehandhaafd
In een genderanalyse die Plan International recent uitvoerde in de vluchtelingenkampen in Tawilla en Dar es Salam in Noord-Darfoer, gaven meisjes en jonge vrouwen aan dat meisjesbesnijdenis net zo vaak voorkomt als verkrachting en seksuele uitbuiting binnen dit conflict.
Hawa Eltigani, expert kinderbescherming bij Plan International: “Op dit moment is er niemand die toezicht houdt op het verbod op meisjesbesnijdenis. Bovendien levert een besneden meisje doorgaans een hogere bruidsschat op. Door honger en armoede grijpen gezinnen sneller terug op deze schadelijke praktijk.”
Ontheemde meisjes lopen extra risico
Yosra, een 20-jarige activiste uit de programma’s van Plan International, moest Khartoem ontvluchten toen het conflict uitbrak: “Meisjes die vanuit steden naar dorpen vluchten, zijn extra kwetsbaar. In de dorpen zijn de traditionele opvattingen over besnijdenis nog heel sterk. Families voelen zich onder druk gezet om hun dochters te laten besnijden. Vaak zijn het ouderen die de grootste druk uitoefenen. Door het conflict neemt besnijdenis weer toe en verdwijnen de rechten van meisjes. Ik wil mijn rechten terug.”
Hulpverlening voor meisjes
Plan International biedt veilige opvang aan vrouwen en meisjes en traint zowel hulpverleners als jongerenactivisten in het voorkomen van gendergerelateerd geweld, waaronder seksueel geweld, kindhuwelijken en meisjesbesnijdenis. Daarnaast pleit de organisatie voor sterkere bescherming en ondersteuning van vrouwen en meisjes binnen dit conflict.
Noot voor de redactie
Vragen of interviewverzoeken? Neem contact op met Anniek Groothuis via 0641026557.
Over Plan International
Plan International is een ontwikkelingsorganisatie die zich vanuit meer dan 80 landen wereldwijd inzet voor kwetsbare kinderen in Afrika, Azië, Latijns-Amerika en het Midden-Oosten, met speciale aandacht voor meisjes en jonge vrouwen. Plan International doet dit door de achtergestelde positie van meisjes en jonge vrouwen op te heffen zodat zij dezelfde kansen en rechten hebben als jongens. Zo werkt Plan International, met de steun van duizenden sponsors, bedrijven en (institutionele) donoren aan een beter leven voor kwetsbare kinderen en jongeren in landen wereldwijd.